Oral Hijyen ve Sağlıklı Dişeti

Oral Hijyen ve Sağlıklı Dişeti

Sağlıklı dişeti gülkurusu renginde, portakal kabuğu dokusuna benzer, kanamasız ve sıkı bir formdadır. Dişeti sağlığını etkileyen bir çok faktör vardır. Diştaşı oluşumu ve düzenli detertraj (diştaşı temizliği) uygulamasının yapılmaması, yanlış diş fırçalama alışkanlığı, beslenme alışkanlığı, sistemik rahatsızlıklar, hormonal değişimler, genetik faktörler gibi bir çok değişken etkili olmaktadır.

Sağlıksız dişeti belirtileri nelerdir?

Sağlıksız dişetleri ödemli (şişkin), sıklıkla kanamalı, parlak ve pürüzsüz görünür. Sağlıksız dişetleri diştaşı oluşumu kaynaklı olduğunda genellikle ağız kokusu ve diş lekenme şikayetleri de beraberinde görülür. Diştaşı oluşumu ilerledikçe dişetleri hareketli bir hale gelir ve diş ile sıkı bağlantısı bozularak cep oluşumuna yol açar. Bu bozulan bağlantı zamanla diş eti çekilmeleri ve kemik yıkımına dönüşebilir. Dişeti çekilmesi kök yüzeyinin ağız içerisine açılmasına ve diş hassasiyetine neden olur. Kemik yıkımı görülen dişlerde ise azalan kemik desteği nedeniyle diş mobilitesi (diş sallanması) ardından da çok ileri boyutlarda diş kayıpları görülebilmektedir.

Sağlıklı diş eti için neler yapılmalıdır?

Sağlıklı dişeti için hekimin belirleyeceği periyotlarla örneğin 6 aylık-1 yıllık aralıklarla diştaşı temizliği yapılması gereklidir. Bunun yanısıra oral hijyen eğitiminin iyice anlaşılması ve gündelik yaşamda uygulanması çok kıymetlidir. Diş fırçalanması ardından 30 dakika sonra diş yüzeyinde kaygan bir şekilde hissettiğimiz plak tabakası oluşmaktadır. Gün içerisinde öğünlerden sonra sıkışan ve yapışan yiyecek artıklarının ve diş yüzeyinde oluşan plağın fırçalama ile uzaklaştırılması gerekmektedir.

Bir çok hastamızın dişlerini düzenli fırçaladığını söylemesine rağmen klinikte ağız hijyenin yeterli olmadığını gözlemliyoruz. Bu da hastaların etkili diş fırçalama alışkanlığına sahip olmadığı anlamına gelmektedir.

sağlıklı dişeti

Oral hijyen eğitiminde doğru bildiğimiz yanlışlar?

  • Diş fırçalama süresi minimum 2 dakika olmalıdır, 15 saniyelik diş fırçalama tüm diş yüzeylerinin temizlenmesi için yeterli değildir.
  • Diş fırçalarken yatay ya da dikey hareketlerle aşırı kuvvet uygulamak dişleri daha iyi temizlemediği gibi dişetlerinin çekilmesine ve diş yüzeylerinin aşınmasına sebep olur. Bu durum zamanla diş hassasiyeti ve dişeti rahatsızlıklarına yol açacaktır.
  • Ağız bakım sularının kullanımı diş fırçalama yerine geçmez, diş ve çevre dokularda patojen mikroorganizmaların temizlenmesine yardımcı olur. Ayrıca ağız bakım suları aşırı kullanımda dişlerde renklenmelere yol açar.
  • Diş ipi kullanımı, fırçalama ile ulaşılamayan diş arayüzlerinin temizlenmesi ve sıkışan gıda artıklarının uzaklaştırılmasını sağlar. Fırçalama yapamadığımız zamanlarda bile yemek yedikten sonra diş ipiyle arayüz temizliği yapılması çok kıymetlidir. Ancak diş ipinin dişetlerini kesip, hırpalayacak şekilde uygulanması, yiyecek artıklarının ve plağın dişeti ceplerine itilerek dişeti hastalıkları oluşmasına sebep olacağı bilinmelidir.
  • Ağız hijyeni yalnızca dişlerin temizlenmesinden ibaret değildir. Dişetleri, dil sırtı, yanak içi mukozanın da temizlenmesi gerekmektedir.
  • Protezler hekim tarafından ne kadar iyi yapılırsa yapılsın etkili temizlenmezse başarısız olacaktır. Porselen kron veya köprüsü, implant üstü protezi bulunan bireylerde diş fırçası tek başına yeterli bir hijyen aracı olmayacaktır. Diş ipi, arayüz fırçası, ağız duşu gibi dental hijyen araçları kullanılmalıdır. Protezlerin uzun vadede sağ kalımı ve sağlıklı çevre dokular için oral hijyen çok önemlidir.